Oordelen of accepteren

Niet oordelen is moeilijk, weet ik. Ik betrap me er nog vaak op. Misschien is het voor een mens gewoon ook wel onmogelijk om nooit te oordelen. Dit is hoe ik oordelen heb leren zien: je vormt een mening over hoe iemand is op basis van wat je op dat moment waarneemt. Iemand doet nu ongeduldig, dus je oordeelt dat die persoon altijd ongeduldig is. Iemand ziet er nu onverzorgd uit, dus je oordeelt dat die persoon zich altijd slecht verzorgt. Dus je verwart dan doen met zijn, of heden met altijd.

Misschien als je het gedrag bij de persoon heel vaak waarneemt en nauwgezet bijhoudt in logboekjes, zou je die persoon kunnen labelen met dat gedrag. Maar ook dan verwar je doen en zijn. Misschien kunnen we aan Google, Facebook en andere sociale platformen vragen of we hun logboekjes over ons doen en laten mogen inzien. Maar goed, het is veel werk om voor iedereen die je in je leven ontmoet bij te houden of het gedrag consistent genoeg is voor een definitief etiket.

Toch onthouden we onwillekeurig hoe mensen zich gedragen. Vertrouwen is volgens mij afhankelijk van dat geheugen. Het duurt even om iemands vertrouwen echt te winnen. Vertrouwen komt te voet. Je ziet consistent “betrouwbaar” (ook dat is een waardeoordeel waar oplichters dankbaar gebruik van maken) gedrag dat je gerust stelt. Dus deze persoon krijgt het etiket “betrouwbaar”. Dat doe je eigenlijk min of meer onbewust. Op een dag neem je bij die persoon “onbetrouwbaar” gedrag waar. Afhankelijk van je vertrouwen, krijgt de persoon nog enkele herkansingen. Maar na enkele foute gedragingen geeft het vertrouwen zijn paard de sporen en plak jij heel bewust het etiket “onbetrouwbaar” op die persoon. En kom maar weer eens van dat etiket af.

Vandaag betrapte ik mezelf op iets bijzonders in dit opzicht. Het lukt me merkwaardig goed om nagenoeg oordeelvrij te zijn over iemand waar ik al een tijdje heel nieuwsgierig naar ben. Ik zeg “nagenoeg” omdat ik merk dat ik het wel doe, maar dat ik die oordelen dan meteen ter zijde leggen kan met de gedachte: “dat ze dit nu laat blijken, betekent niet dat ze ook echt altijd zo is”. Blijkbaar kan ik wat ik nu waarneem gewoon allemaal accepteren, omdat ik me daar voor open heb gesteld. Dit staat natuurlijk wel haaks op hoe vertrouwen werkt, maar misschien betekent het dan ook dat ik haar dus onvoorwaardelijk en grenzeloos vertrouwen wil. Tja, wat zegt dit gedrag over mij? Oordeel maar.

6 comments

  1. Bijzonder: op 14 januari 2018 schreef je hier ook over. Niet dan ik dat heb onderzocht maar dit oude blog staat in mijn reader onder dit nieuwe blog. Wist je dat nog? Misschien leuk om eens terug te lezen en kijken hoe je gegroeid bent?
    Ikzelf vertrouw overigens niemand; ‘schade’ die ik heb opgelopen door levenservaring. Ik heb mij er bij neergelegd. 😊

  2. Niet oordelen is bijna niet te doen al probeer ik het vaak, toch gaat accepteren langzaamaan gemakkelijker maar dat wekt niet direct betrouwbaarheid. Niet altijd.

  3. Eerst een schot voor open doel, maar meer als aansporing tot voorzichtigheid: liefde maakt blind.

    Maar:

    In een geheel andere setting gaf ik twee jaar geleden iemand mijn honder procent vertrouwen. Ik stelde hem ook niet vooraf de vraag: kan ik je vertrouwen in deze belangrijke kwestie? Om twee redenen stelde ik hem niet deze vraag:

    1-hij kan wellicht niet eens antwoord geven op deze vraag, kent zichzelf niet eens in zo”n belangrijkew kwestie, hoe kan ik er dan achter komen door een onmogelijke vraag aan hem te stellen? Anders gezegd, mijn vraag zou wantrouwend zijn, waardoor een positief antwoord van hem in de praktijk meteen al moeilijker wordt.

    2-mijn risico dat ik nam is met: the proof of the pudding is in the eating. was ook weer niet zo heel erg groot: als hij het vertrouwen niet aankon in de praktijk, kon ik de deal opheffen en iemand anders zoeken. Ik heb dat helaas moeten doen, maar ging opnieuw met iemand anders weer een deal aan, wel ietsje meer voorzichtig.

    1. Bewuste blindheid Jan! Het is inhaleren zonder filter, want ik wil geen detail missen. Op de vraag “kan ik je vertrouwen?”, heb ik trouwens nog nooit het antwoord “nee” gekregen. Iemand die dat wel doet is dan toch eigenlijk vertrouwenswaardiger…

      Waar ik werk moet alle informatie worden geclassificeerd (openbaar, intern, vertrouwelijk, geheim). En de mensen krijgen toegangsrechten op basis van hun rol. De vraag is dan anders: mag ik deze informatie met jou delen? Over vertrouwen hoef ik me dan niet druk te maken, daar is de bedrijfsjurist voor.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s